1. Thời kỳ từ năm 1960 đến 1962:

Sau khi có Nghị quyết kỳ họp lần thứ 8 Quốc hội khóa I -  tháng 4/1958, hê thống Viện công tố được thành lập là tiền thân của ngành Kiểm sát nhân dân. Từ tháng 7/1958, ở các địa phương cấp tỉnh, trong đó có tỉnh Bắc Ninh bắt đầu từng bước tách các nhiệm vụ và bộ phận cán bộ của Tòa án sang làm công tác công tố. Theo đó, một số cán bộ chính trị, cán bộ Công an, bộ đội chuyên ngành lần lượt được bổ sung. Tuy nhiên việc hình thành Viện công tố các địa phương chỉ thực sự có chuyển biến từ sau tháng 7/1959, khi có Nghị định từ chính phủ thành lập Viện công tố các cấp. Lúc đầu, số lượng cán bộ rất ít, năm 1960, biên chế cán bộ Viện công tố Bắc Ninh ở cả hai cấp, bao gồm tỉnh và 7 huyện, thị chỉ có 10 người. Vẫn còn tình trạng một đồng chí phụ trách cả công tác công tố lẫn công tác tóa án. Viện công tố chưa tách hẳn khỏi Tòa án. Quan hệ chế ước lẫn nhau do đó còn hạn chế. Thời kỳ này, công tác công tố chủ yếu tập trung nhiệm vụ công tố các vụ án hình sự.

Tổ chức và hoạt động của Viện công tố theo nguyên tắc song trùng trực thuộc, đã tỏ ra không còn thích hợp với sự phát triển của cách mạng và không thể đảm bảo những yêu cầu mới của việc thiết lập, củng cố nền pháp chế xã hội chủ nghĩa. Trước tình hình đó hệ thống Viện kiểm sát nhân dân ra đời.

Hiến pháp năm 1959 (được Quốc hội nước ta thông qua ngày 31/12/1959) lần đầu tiên đã quy định về chế định Viện kiểm sát nhân dân. Ngày 15/07/1960, Quốc hội nước Việt Nam dân chủ cộng hòa khóa II, kỳ họp thứ nhất đã thông qua Luật Tổ chức Viện kiểm sát nhân dân. Ngày 26/7/1960, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký Lệnh số 20-L/CTN công tố Luật Tổ chức Viện kiểm sát nhân dân năm 1960, đánh dấu sự ra đời của hệ thống cơ quan Viện kiểm sát nhân dân trong hệ thống bộ máy nhà nước xã hội chủ nghĩa ở nước ta. Sự ra đời cơ quan kiểm sát là sự xuất phát từ nhu cầu khách quan của việc xây dựng bộ máy nhà nước xã hội chủ nghĩa và yêu cầu của việc tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa.

 

2. Thời kỳ từ năm 1963 đến 1996

Sau khi Luật Tổ chức Viện kiểm sát nhân dân năm 1960 ban hành, ngày 01/1/1961, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bắc Ninh được chính thức thành lập theo Quyết định số 01/QĐ-VKS của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao. Viện trưởng Viện kiểm sát tỉnh đầu tiên là đồng chí Nguyễn Lịch (tức Đoàn Cảnh Duyệt). Cơ cấu tổ chức bộ máy với số lượng cán bộ công chức hạn chế. Biên chế cấp tỉnh chỉ có 11 người. Có 7 đơn vị cấp huyện với tổng số 15 biên chế. Mỗi đơn vị cấp huyện có từ 2 đến 3 người. Cơ sở vật chất hết sức khó khăn. Viện kiểm sát ở cả hai cấp chưa có trụ sở riêng, thường được bố trí trụ sở làm việc chung với các cơ quan, ban, nghành của địa phương.

 

 

Cùng với việc sát nhập hai tỉnh: Bắc Ninh, Bắc Giang thành tỉnh Hà Bắc, từ ngày 1/4/1963, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hà Bắc được thành lập trên cơ sở Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bắc Giang và Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bắc Ninh. Đồng chí Nguyễn Văn Thìn - nguyên Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bắc Giang được Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao bổ nhiệm là Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hà Bắc. Các đồng chí Vũ Quang Chính -  nguyên Phó Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bắc Giang, đồng chí Trần Việt - nguyên Phó Chánh án Tòa án nhân dân tỉnh Bắc Ninh được bổ nhiệm là Phó Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hà Bắc. Ủy ban kiểm sát của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh, ngoài 3 đồng chí lãnh đạo còn có các đồng chí Hà Thị Ngân Giang, Nguyễn Văn Lập, Hoàng Thị Nguyên, Nguyễn Văn Thân. Đồng chí Nguyễn Lịch - nguyên Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bắc Ninh được Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao điều đồng làm Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Thanh Hóa.

 

3. Thời kỳ từ năm 1997 đến Nay

Năm 1997, cùng với việc tái lập tỉnh Bắc Ninh, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bắc Ninh được tái lập và đi vào hoạt động từ 1/1/1997. Đồng chí Ngô Thị Tranh - nguyên Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hà Bắc được bổ nhiệm làm Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bắc Ninh từ khi tái lập tỉnh đến tháng 6/2003. Từ tháng 7/2003 đến T11/2011, đồng chí Nguyễn Văn Hoạt được bổ nhiệm làm Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bắc Ninh. Từ tháng 12/2011, đồng chí Nguyễn Tiến Long được bổ nhiệm làm Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bắc Ninh đến nay. Mười tám năm qua, nhất là những năm đầu mới tái lập, mặc dù gặp rất nhiều khó khăn, thiếu thốn về lực lượng cán bộ, kiểm sát viên, điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị, nhưng được sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Tỉnh ủy Bắc Ninh; sự giám sát của Hội đồng nhân dân; sự quan tâm tạo điều kiện giúp đỡ phối hợp của các cấp chính quyền, các ban, ngành, đoàn thể và nhân dân cùng với sự nỗ lực phấn đấu của tập thể lãnh đạo, cán bộ, kiểm sát viên Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bắc Ninh đã đoàn kết, thống nhất, khắc phục khó khăn, từng bước nâng cao chất lượng, hiệu quả các khâu công  tác kiểm sát, thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ được giao. Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bắc Ninh đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận trên tất cả các khâu công tác kiểm sát, các chỉ tiêu công tác năm sau đều đạt cao hơn năm trước. Chất lượng công tác kiểm sát của Viện kiểm sát hai cấp có bước chuyển biến rõ rệt, không để xảy ra oan, sai, từng bước đáp ứng những yêu cầu, mục tiêu và nhiệm vụ đã được đề ra trong các nghị quyết của Đảng về cải cách tư pháp…

Đặc biệt, từ khi có Nghị quyết 08 - NQ/TW ngày 2-1-2002 của Bộ Chính trị về một số nhiệm vụ trọng tâm của công tác tư pháp trong thời gian tới và Nghị quyết 49/NQ - TW của Bộ Chính trị về chiến lược cải cách tư pháp đến năm 2020, Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh đã có sự đổi mới toàn diện về tổ chức và hoạt động. Công tác chỉ đạo của Ban cán sự Đảng, lãnh đạo Viện Kiểm sát tỉnh được tăng cường, cụ thể và sâu sát hơn. Công tác phối hợp giữa các ngành chức năng trong thực hiện nhiệm vụ được chú trọng.

Viện Kiểm sát cả 2 cấp đã làm tốt công tác thực hành quyền công tố và kiểm sát các hoạt động tư pháp. Trong lĩnh vực hình sự, tăng cường nắm và kiểm sát chặt chẽ việc xử lý tin báo, tố giác về tội phạm; chú trọng thực hành quyền công tố và kiểm sát điều tra từ đầu, bảo đảm việc khởi tố vụ án, phê chuẩn khởi tố bị can, phê chuẩn các lệnh bắt, gia hạn tạm giữ, gia hạn tạm giam theo đúng qui định của pháp luật, không để xảy ra oan sai, hạn chế bỏ lọt tội phạm.

Tỷ lệ xử lý án hình sự của Viện Kiểm sát đạt từ 95% đến 99,7%; đặt biệt từ năm 2009 đến nay, tỷ lệ xử lý án hình sự hàng năm đều đạt trên 99,5%. Chất lượng kháng nghị phúc thẩm hình sự và dân sự được nâng lên, tỷ lệ kháng nghị được chấp nhận đạt cao. Công tác kiểm sát các hoạt động tư pháp về giam giữ, cải tạo, thi hành án, giải quyết khiếu nại, tố cáo về hoạt động tư pháp được quan tâm, thực hiện đúng qui định của pháp luật. Không để xảy ra tình trạng đơn thư tồn đọng, khiếu kiện bức xúc kéo dài. Từ năm 2002 đến nay, đơn vị phối hợp với các ngành của địa phương giải quyết đúng đắn nhiều vụ việc khiếu nại, tố cáo liên quan đến tình hình an ninh nông thôn, góp phần ổn định tình hình trật tự trị an và bảo vệ các quyền dân chủ của nhân dân.

Chú trọng công tác tổng kết thực tiễn, rút kinh nghiệm trong các khâu nhằm nâng cao năng lực chuyên môn của cán bộ, kiểm sát viên, Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh tổ chức Hội thảo khoa học “Nâng cao chất lượng thực hành quyền công tố và kiểm sát các hoạt động tư pháp trong lĩnh vực hình sự” theo tinh thần Nghị quyết 0, Nghị quyết 49 của Bộ Chính trị; thực hiện chuyên đề về “Thực trạng trả hồ sơ điều tra bổ sung”; thực hiện đề tài khoa học cấp tỉnh về “Thực trạng người chưa thành niên phạm tội trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh và giải pháp phòng ngừa”; đề tài khoa học cấp bộ về “Các giải pháp nâng cao chất lượng tranh tụng của Kiểm sát viên trong phiên toà hình sự sơ thẩm trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh”; Tổ chức thi tuyển chọn Kiểm sát viên giỏi năm 2008, 2012. Đây là những hoạt động thiết thực mang lại hiệu quả cao đối với công tác kiểm sát. 

Trước yêu cầu cải cách tư pháp và xu thế hội nhập quốc tế, từ năm 2007, Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh phối hợp với Viện khoa học Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao và tổ chức JICA của Chính phủ Nhật Bản triển khai chương trình hợp tác: “Tăng cường năng lực cho cán bộ, kiểm sát viên”. Đã kết hợp tổng kết thực tiễn hoạt động kiểm sát của đơn vị với nghiên cứu khoa học, trao đổi về Luật Tố tụng hình sự của hai nước; tổ chức nhiều cuộc hội thảo về Luật Tố tụng so sánh, qua đó đã nâng cao nhận thức pháp luật và năng lực áp dụng pháp luật cho cán bộ, Kiểm sát viên của đơn vị. 

Cùng với phấn đấu hoàn thành tốt nhiệm vụ công tác chuyên môn, ngành kiểm sát Bắc Ninh luôn chăm lo xây dựng lực lượng, tăng cường công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, bảo đảm đội ngũ cán bộ, kiểm sát viên vừa có phẩm chất chính trị, vừa có năng lực nghiệp vụ chuyên môn, có ý thức tổ chức kỷ luật, ý thức xây đựng đơn vị, phấn đấu hoàn thành tốt nhiệm vụ. Năm 1997, toàn ngành chỉ có 7/93 cán bộ có trình độ đại học (7,5%), đến nay số cán bộ có trình độ đại học chiếm 99% biên chế. Trong đó có 15 đồng chí trình độ thạc sỹ, 20 đồng chí trình độ cử nhân và cao cấp chính trị, 85 đồng chí trình độ trung cấp lý luận chính trị. Cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ cho công tác của ngành cũng từng bước đáp ứng, bảo đảm cho đơn vị thực hiện tốt nhiệm vụ được giao. 

Từ 1997 đến nay, đặc biệt từ khi thực hiện cải cách tư pháp, Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh đã phấn đấu đạt được nhiều thành tích: nhiều năm liên tục đạt danh hiệu đơn vị thi đua xuất sắc được tặng cờ, bằng khen của Viện kiểm sát nhân dân Tối cao. Năm 2008, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh được tặng thưởng Cờ thi đua của Thủ tướng Chính phủ; được tặng thưởng Huân chương Lao động hạng Ba; năm 2015 được tặng thưởng Huân chương lao động hạng Nhì. 06 tập thể được tặng Huân chương Lao động hạng Ba; 03 tập thể được tặng thưởng Huân chương lao động hạng Nhì. 04 cá nhân được tặng thưởng Huân chương lao động hạng Ba; nhiều cá nhân được công nhận Chiến sỹ thi đua cơ sở, chiến sỹ thi đua ngành và được tặng Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ.

Thành tích đạt được của ngành Kiểm sát trong những năm qua rất đáng tự hào, trân trọng. Để phát huy kết quả đạt được Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh tiếp tục phấn đấu đáp ứng yêu cầu đặt ra của công cuộc cải cách tư pháp hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao, góp phần cùng Đảng bộ và nhân dân trong tỉnh xây dựng tỉnh Bắc Ninh ngày càng giàu mạnh, văn minh.

  • Tin đọc nhiều