Từ nghiên cứu quá trình xây dựng và trưởng thành của ngành Kiểm sát nhân dân trong 60 năm qua và thực tiễn công tác gần 30 năm trong ngành Kiểm sát nhân dân, tôi xin đề xuất một số giải pháp thiết thực góp phần xây dựng ngành KSND trong sạch, vững mạnh:

Thứ nhất, Tiếp tục quán triệt để thấm nhuần tư tưởng Hồ Chí Minh đối với cán bộ tư pháp, cơ quan tư pháp nói chung và đối với ngành KSND, cán bộ Kiểm sát nói riêng.

Tư tưởng Hồ Chí Minh về “Phụng công, thủ pháp, chí công vô tư” đối với những người làm công tác tư pháp được Chủ tịch Hồ Chí Minh nêu ra tại Hội nghị tư pháp toàn quốc lần thứ tư được tổ chức vào tháng 02 năm 1948.

Phụng công, thủ pháp là chăm lo việc công, giữ gìn pháp luật (làm việc công phải giữ đúng pháp luật); phải nhận thức rõ chúng ta làm cách mạng là để chống lại tình trạng bất công, bất bình đẳng, vì vậy phải thẳng tay trừng trị những kẻ bất liêm, bất kỳ kẻ ấy ở địa vị nào. Về chí công vô tư, theo Bác: Khi làm bất cứ việc gì cũng đừng nghĩ đến mình trước, khi hưởng thụ thì mình nên đi sau, “lo trước thiên hạ, vui sau thiên hạ”; là lòng mình chỉ biết vì Đảng, vì Tổ quốc, vì đồng bào.

Tiếp thu tư tưởng của Người, tại Hội nghị ngành Công tố (ngày 10/02/1960), đồng chí Phạm Văn Đồng - Ủy viên Bộ Chính trị, Thủ tướng Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa đã nhấn mạnh: “... Công tác công tố phải phục tùng và phục vụ đường lối chung. Chính trị đòi hỏi cái gì là công tố phải làm đúng cái đó, không thể thoát ly. Công tố phải gắn liền với chính trị, tách rời chính trị thì không biết làm gì... Các đồng chí vì trách nhiệm bản thân của mình phải làm đúng pháp luật và đòi hỏi những người khác cũng phải làm đúng pháp luật, thực hiện bằng được pháp chế xã hội chủ nghĩa,... Ở đâu có phạm pháp, người Công tố đều phải biết và đều hỏi đến, đưa ra pháp luật để xét xử. Ở phiên tòa, Công tố phải nói những lời đích đáng, nói những lời vang dội. Những bản luận tội phải là những văn bản có ý nghĩa chính trị. Ở phiên tòa, bản luận tội của người Công tố là trường học rất tốt, giáo dục được rất nhiều”.

Để triển khai thực hiện tốt Hiến pháp, ngành Kiểm sát nhân dân cần tiếp tục nêu cao vai trò của cơ quan thực hành quyền công tố và kiểm sát hoạt động tư pháp. Thực hiện Luật tổ chức VKSND năm 2014; hoạt động của VKSND trong tố tụng hình sự để thực hiện việc buộc tội của Nhà nước đối với người phạm tội, được thực hiện ngay từ khi giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm, kiến nghị khởi tố và trong suốt quá trình khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử vụ án hình sự; hoạt động của VKSND để kiểm sát tính hợp pháp của các hành vi, quyết định của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong hoạt động tư pháp, được thực hiện ngay từ khi tiếp nhận và giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm, kiến nghị khởi tố và trong suốt quá trình giải quyết vụ án hình sự; trong việc giải quyết vụ án hành chính, vụ việc dân sự, hôn nhân và gia đình, kinh doanh, thương mại, lao động; việc thi hành án, việc giải quyết khiếu nại, tố cáo trong hoạt động tư pháp; các hoạt động tư pháp khác theo quy định của pháp luật.

Thứ hai, Tiếp tục thực hiện tốt lời dạy của Bác đối với cán bộ Kiểm sát “Công minh, chính trực, khách quan, thận trọng, khiêm tốn”

Toàn Ngành tập trung xây dựng, đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ Kiểm sát viên có bản lĩnh chính trị vững vàng, tinh thông nghiệp vụ; chống mọi biểu hiện suy thoái đạo đức, lối sống; tăng cường trách nhiệm, đạo đức nghề nghiệp, kỷ luật công vụ và phòng, chống tiêu cực. Đề cao tinh thần nêu gương trong cán bộ, đảng viên, tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong tổ chức, hoạt động của toàn Ngành. Mỗi cán bộ, công chức, viên chức ngành Kiểm sát nhân dân phải là tấm gương trong việc chấp hành chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, thực sự là chỗ dựa của công lý. Trong đó, việc nêu gương đạo đức, nói thì phải làm, nói đi đôi với làm; trong mọi biểu hiện làm gương thì người đứng đầu, cán bộ chủ chốt được yêu cầu giữ vai trò quan trọng, tiên quyết.

Vì vậy, phải gắn công tác cán bộ với việc củng cố, xây dựng Đảng theo tinh thần Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng (Khóa XI, Khóa XII) về tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng; tập trung vào các nhiệm vụ ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ và Chỉ thị số 05-CT/TW của Bộ Chính trị (Khóa XII) về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Qua đó, tạo ra khâu đột phá, tuyển chọn được cán bộ gắn với các chức danh tư pháp và chức vụ lãnh đạo quản lý vừa “hồng” vừa “chuyên”; hạn chế đến mức thấp nhất những trường hợp cán bộ cơ hội chính trị, thiếu nhiệt huyết, thụ động, ngại va chạm, chưa đáp ứng yêu cầu.

Thứ ba, Tiếp tục xây dựng ngành Kiểm sát nhân dân với phương châm “Đoàn kết, đổi mới - Trách nhiệm, kỷ cương - Thực chất, hiệu quả”

Tiếp tục đẩy mạnh thực hiện chiến lược cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước; quán triệt và thực hiện nghiêm túc nguyên tắc Đảng thống nhất lãnh đạo trong công tác cán bộ và quản lý đội ngũ cán bộ; ban hành và thực hiện nghiêm các quy định, quy chế, cơ chế về cán bộ và công tác cán bộ; tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ, nhất là đội ngũ cán bộ cấp chiến lược, đủ năng lực và phẩm chất, ngang tầm nhiệm vụ.

         Tập trung vào các nhiệm vụ xây dựng bộ máy tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; nâng chất đội ngũ cán bộ, nhất là người đứng đầu các cấp có bản lĩnh chính trị vững vàng, đủ năng lực thực thi pháp luật. Nâng cao hơn nữa chất lượng thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp. Đồng thời, yêu cầu Thủ trưởng các đơn vị phải tập trung lãnh đạo, chỉ đạo đơn vị phấn đấu đạt và vượt các chỉ tiêu Quốc hội giao, coi đây là yêu cầu, nhiệm vụ chính trị quan trọng nhất của cơ quan, đơn vị mình.

Đổi mới công tác cán bộ, tăng cường trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, đơn vị trên tất cả các khâu, lĩnh vực công tác. Người đứng đầu cơ quan, đơn vị Viện kiểm sát các cấp có trách nhiệm lãnh đạo giữ gìn sự đoàn kết, trước hết là trong tập thể lãnh đạo, từ đó lan tỏa ra toàn cơ quan, đơn vị mình. Đây là giải pháp nền tảng cho các giải pháp khác trong công tác xây dựng Đảng, xây dựng Ngành, xây dựng cơ quan, đơn vị. Lãnh đạo Viện kiểm sát các cấp phải thực sự “Công bằng, trách nhiệm, gương mẫu”; cấp dưới phải “Trung thực, tận tụy, trách nhiệm” trong công việc. Cán bộ, Kiểm sát viên phải luôn giữ cho mình thật sự trong sạch, thật sự liêm chính, phải là người có bản lĩnh, dũng khí, kiên quyết đấu tranh bảo vệ cái đúng, không khoan nhượng với tội phạm.

Triển khai kế hoạch sắp xếp, kiện toàn tổ chức bộ máy làm việc theo hướng tinh gọn đầu mối, bảo đảm đúng quy định của Đảng và pháp luật, phù hợp với thực tế, đáp ứng yêu cầu thực hiện chức năng, nhiệm vụ của Ngành. Thực hiện việc tinh giản biên chế và cơ cấu lại đội ngũ cán bộ, công chức gắn với thực hiện Đề án vị trí việc làm và Đề án tổ chức biên chế của Ngành.

Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, bảo đảm kỷ luật, kỷ cương của Ngành. Cần coi đây là biện pháp chủ động để phòng ngừa, ngăn chặn suy thoái, tiêu cực, tham nhũng trong nội bộ; cần có cách thức và phương pháp kiểm tra phù hợp, hiệu quả tránh ảnh hưởng nhiều đến công tác đơn vị bị thanh tra, kiểm tra; biết lắng nghe ý kiến giải trình của đơn vị bị thanh tra, kiểm tra để có đánh giá, kết luận hợp lý, thuyết phục; tăng cường kiểm tra đột xuất và theo chuyên đề đối với đơn vị có nhiều hạn chế; thực hiện việc kiểm tra chéo giữa các đơn vị trong cùng cấp kiểm sát; thực hiện nghiêm các quy chế, quy định của Ngành./.

Ngô Minh Hiệu – Viện trưởng VKSND thành phố Bắc Ninh